Prawne Zeszyty Drogowe

Prawne uwarunkowania leasingu maszyn i urządzeń dla samorządów w celu realizacji zadań związanych z utrzymaniem i modernizacją dróg

Rynek usług leasingowych w Polsce rozwija się w bardzo szybkim tempie. Przez wiele lat z tej formy nabywania majątku korzystali jednak głównie przedsiębiorcy. W ostatnim czasie jednostki samorządu terytorialnego oraz powiązane z nimi jednostki organizacyjne coraz chętniej sięgają po leasing jako formę finansowania zakupu, np.: samochodów osobowych, autobusów, sprzętu medycznego oraz maszyn i urządzeń służących do utrzymywania, konserwacji i budowy dróg. Na tę sytuację ma wpływ pogarszająca się kondycja finansowa samorządów wynikająca z kurczenia się dochodów oraz z nowych obciążeń finansowych. Skłania to do poszukiwania pozabilansowych form finansowania inwestycji.

Umowa leasingu

Ogólna definicja leasingu zawarta jest w art. 7091 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r., Nr 16, poz. 93 ze zm.). Wynika z niej, że przez umowę leasingu finansujący zobowiązuje się, w zakresie działalności swojego przedsiębiorstwa, nabyć rzecz od oznaczonego zbywcy na warunkach określonych w tej umowie i oddać tę rzecz korzystającemu do używania albo używania i pobierania pożytków przez czas oznaczony, a korzystający zobowiązuje się zapłacić finansującemu w uzgodnionych ratach wynagrodzenie pieniężne, równe co najmniej cenie lub wynagrodzeniu z tytułu nabycia rzeczy przez finansującego.

Umowa leasingu została zdefiniowana także w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2011 r. Nr 74, poz. 397 ze zm.) oraz w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.). Zgodnie z ich treścią przez umowę leasingu należy rozumieć nie tylko umowę zdefiniowaną w Kodeksie cywilnym, ale także każdą inną umowę, na mocy której finansujący oddaje do odpłatnego używania albo używania i pobierania pożytków na warunkach określonych w ustawie korzystającemu podlegające amortyzacji środki trwałe lub wartości niematerialne i prawne, a także grunty oraz prawo wieczystego użytkowania gruntów.

Jak z tego wynika, definicja leasingu zawarta w przepisach podatkowych jest szersza od umowy leasingu zdefiniowanej w Kodeksie cywilnym.

Forma umowy leasingu

Zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego, umowa leasingu powinna być zawarta na piśmie pod rygorem nieważności. Oznacza to, że niezachowanie formy pisemnej skutkuje nieważnością umowy.

Przez formę pisemną należy rozumieć utrwalenie oświadczenia woli stron za pomocą pisma (dowolny sposób) oraz własnoręczne podpisanie takiego dokumentu przez strony. Wymóg zachowania formy pisemnej wynika z konieczności zapewnienia bezpieczeństwa obrotu prawnego. Umowa leasingu zawierana jest bowiem na kilka lat, a przedmiot leasingu częstokroć ma wysoką wartość.

Przedmiot leasingu

Według definicji leasingu zawartej w Kodeksie cywilnym, przedmiotem leasingu może być rzecz, czyli przedmiot materialny – zarówno ruchomość, jak i nieruchomość. Leasingiem może być także objęty zbiór rzeczy oraz zbiór rzeczy powiązanych ze sobą funkcjonalnie (np. maszyny i urządzenia stanowiące ciąg technologiczny). Jak z tego wynika, korzystając z leasingu, można nabyć dowolny środek trwały. W przypadku jednostek samorządu terytorialnego oraz spółek komunalnych przedmiotem leasingu są najczęściej pojazdy i urządzenia służące do wykonywania zadań własnych, np.: samochody osobowe i ciężarowe, pojazdy specjalne, maszyny i urządzenia do robót ziemnych i drogowych, a także sprzęt specjalistyczny.

Zgodnie z ustawami podatkowymi przedmiotem umowy leasingu mogą być także wartości niematerialne i prawne podlegające amortyzacji, np. autorskie lub pokrewne prawa majątkowe, a także prawa określone w ustawie Prawo własności przemysłowej, licencje, wartość stanowiąca równowartość uzyskanych informacji związanych z wiedzą w dziedzinie przemysłowej, handlowej, naukowej lub organizacyjnej.

W ostatnim czasie coraz większym zainteresowaniem cieszy się także leasing nieruchomości. Dotyczy to zwłaszcza leasingu zwrotnego budynków, który umożliwia odzyskanie środków finansowych zamrożonych w danej inwestycji bez ograniczenia w dalszym użytkowaniu nieruchomości.

Strony umowy leasingu

Stronami umowy leasingu są finansujący (leasingodawca) i korzystający (leasingobiorca).

Finansującym może być jedynie przedsiębiorca, który dokonuje czynności leasingowych w zakresie działania swojego przedsiębiorstwa. Korzystającym może być natomiast każdy podmiot posiadający zdolność prawną. Stroną umowy leasingu może być więc sama gmina, powiat lub województwo. Ponadto w odniesieniu do jednostek komunalnych stronami umowy mogą być w szczególności zakłady budżetowe

[ . . . ]

Aby przeczytać artykuł w wersji elektronicznej, musisz posiadać opłaconą PRENUMERATĘ.

   
STREFA DLA
PROFESJONALISTÓW

PRZEJDŹ DO PEŁNEJ WERSJI ARTYKUŁU

 Strona 30  Strona 31  Strona 32  Strona 33

ZOBACZ ARTYKUŁY O TEJ SAMEJ TEMATYCE

DOROTA DORSKA-HAVARIS listopad-grudzień | 6 (11) 2013

Jakich dokumentów może żądać zamawiający przy wyborze wykonawców w zamówieniach publicznych

Przepisy ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych istotnie ograniczają katalog dokumentów i oświadczeń, jakich zamawiający może żądać od potencjalnych wykonawców. Wynika z nich, że mogą to być wyłącznie dokumenty i oświadczenia niezbędne do przeprowadzenia danego postępowania o zamówienie publiczne.

MARIUSZ DYKA listopad-grudzień | 6 (11) 2013

Inwestycje drogowe a ochrona zieleni i zwierząt

Jednym z problemów, z którymi trzeba się uporać, planując inwestycję drogową, prace związane z remontem drogi czy jej utrzymaniem, jest spełnienie prawnych wymagań dotyczących ochrony przyrody, w szczególności świata roślin i zwierząt. Przepisy w tym zakresie są obszerne, co nie sprzyja ich dokładnemu poznaniu przez administratorów dróg. Warto zatem przyjrzeć się tym najczęściej spotykanym.

NEWSLETTER

Zapisz się i czytaj...

...najciekawsze artykuły, najnowsze informacje, wiadomości z branży